Katılım Bankacılığı Nedir?

Katılım bankacılığı, fon toplama ve finansman kullandırma başta olmak üzere bankacılık faaliyetlerinin katılım finans esaslarına uygun şekilde gerçekleştirildiği finansal faaliyet türüdür. Katılım esasları; Merkezi Danışma Komitesinin İslam hukukuna dayalı olarak belirlemiş olduğu standartlar ile genel nitelikli kararlardır. Katılım bankaları tüm iş ve işlemlerinde katılım esaslarına ve banka danışma komiteleri tarafından verilecek fıkhi hükümlere uygun hareket etmek zorundadır. Buna göre katılım bankaları faiz, aşırı belirsizlik (garar), aşırı yararlanma (gabin) ve taraflardan birinin mutlak zarar edeceği (kumar) unsurları içeren işlemleri gerçekleştiremezler. Ayrıca katılım bankaları alkol, domuz eti veya ahlaka aykırı ürünler gibi İslam dinine göre uygun olmayan hiçbir malın alım satımını finanse edemezler. Katılım bankalarının bu katılım esaslarına ve diğer fıkhi kurallara uyumu, katılım uyum birimleri ve teftiş kurulları tarafından sürekli olarak denetlenir. Katılım bankaları, İslami değerlere uygun ve toplumsal fayda sağlayacak mal ve hizmet alımlarını vadeli satım (murabaha), kiralama (icare) veya ortaklık (müşareke) gibi meşru yöntemlerle finanse eder. Fon sahiplerinden kâr-zarar ortaklığı (mudarebe) veya yatırım vekaleti yoluyla topladıkları fonlar karşılığında kâr payı öderler. Toplanan fonlar için kâr garantisi verilemez. Gerçekleştirilen her bir sözleşme ve işlem için İlahiyat ve katılım finans alanlarında uzman üyelerden oluşan Danışma Komitelerinden icazet belgesi alınır. Katılım bankacılığının en önemli görevi fon fazlası tutarların katılım esaslarına ve müşterilerin yararına uygun olarak ekonomik gelişmeye ve toplumsal refaha katkı sağlayacak alanlara aktarılmasıdır.